Recent Posts

9 Mart 2012 Cuma

Trafo Merkezlerindeki Koruma ve İşletme Topraklaması

Şu topraklama konusu , ucu bucağı olmayan bir okyanus gibi. Bazen ezbere hızlıca yaptığımız şeylerin ne anlama geldiğini yaşayarak, araştırarak öğreniyoruz.


Trafo merkezlerinde yaptığımız uygulamalarda çalıştığım işte işletme ile koruma topraklamasını her zaman ayırıyoruz.Ancaaak ; konuyla ilgili katıldığım bir eğitimde  hocamızın anlattığı bir örnek üzerine yaptığım araştırmada bunun çok da doğru olmadığını gördüm.

Şöyle ki ;
Trafo merkezinde koruma ve işletme topraklamasının ayrı olma durumu


Mesela bir fare geldi bir ayağı fazda diğer ayağı gövdede.Yani faz-toprak kısa devresi oldu. Hata akımı fazdan koruma topraklamasına topraktan işletme topraklaması vasıtasıyla yıldız noktasına gelerek devresini tamamlar. Bu merkezlerde kullandığım işletme topraklaması kablosu 1 x50 NYY dir.
Faz-toprak arızasında I = U / Rk+Rn    I=230 / Rk +Rn
Toplam empedans en iyi ihtimalle 1 küsür olsa hata akımı 0- 200 A arasında akacaktır. Bu nedenle 1 x 50 NYY izoleli kablo uygundur.

ancak geçen bu hata akımı A.G. tarafından algılanamayabilir. O.G. tarafında da 200 . 400/34500 = 2,3A O.G.deki röleler tarafından algılanamazsa bu durumda kaçak akım sattlerce dolaşabilir.

Trafo merkezinde koruma ve işletme topraklamasının birleşmesi durumu



Bu durumda hata akımı toprağa uğramayıp direk nötr işletme topraklaması kablosu üzerinden yıldız noktasına döner.Çünkü buradaki trafo sargı empedansı çok küçük olduğundan akım bu yolu izler.Buradali empedans miliohm  lar mertebesinde (toprak ohm )  akım da kiloamper ler mertebesindedir.Bu hata akımı kolaylıkla hissedilerek devre açar.Bu akım çok kısa süre hissedilir.

Burdaki kablo kesiti için;
Malzeme katsayısı k (A.s½/mm²) olan bir iletkenden, t (s) süreyle, I (A) akımı aktığında, iletkenin bu akıma dayanabilmesi için en az q = I x √t / k bağıntısı ile hesaplanan kesite sahip olmalıdır.
I=20 kA olsun.   bakır için k=159dir    t=0,5 sn olsun

q = 20000 x kök 0,5  =89 mm2
             159

1X95 lik  işletme kablosu kullanılmalıdır.
Örnek üzerinden bu sonucu bulduk yani birleştirme durumunda trafo gücüne göre bulunacak kısa devre akımına göre kablo kesiti değişecektir.Ama  süre çok kısa olduğundan 95 lik hepsi için geçerli olabilir diye düşünüyorum.

Bu sonuçlar faz-toprak  kısa devresinde  trafo merkezlerinde  koruma ve işletme topraklaması birleştirilmesinin daha güvenilir olacağını gösteriyor.





2 yorum:

teşekkürler. gayet net ve güzel bir açıklama

Yorum Gönder

9 Mart 2012 Cuma

Trafo Merkezlerindeki Koruma ve İşletme Topraklaması

Şu topraklama konusu , ucu bucağı olmayan bir okyanus gibi. Bazen ezbere hızlıca yaptığımız şeylerin ne anlama geldiğini yaşayarak, araştırarak öğreniyoruz.

Trafo merkezlerinde yaptığımız uygulamalarda çalıştığım işte işletme ile koruma topraklamasını her zaman ayırıyoruz.Ancaaak ; konuyla ilgili katıldığım bir eğitimde  hocamızın anlattığı bir örnek üzerine yaptığım araştırmada bunun çok da doğru olmadığını gördüm.

Şöyle ki ;
Trafo merkezinde koruma ve işletme topraklamasının ayrı olma durumu


Mesela bir fare geldi bir ayağı fazda diğer ayağı gövdede.Yani faz-toprak kısa devresi oldu. Hata akımı fazdan koruma topraklamasına topraktan işletme topraklaması vasıtasıyla yıldız noktasına gelerek devresini tamamlar. Bu merkezlerde kullandığım işletme topraklaması kablosu 1 x50 NYY dir.
Faz-toprak arızasında I = U / Rk+Rn    I=230 / Rk +Rn
Toplam empedans en iyi ihtimalle 1 küsür olsa hata akımı 0- 200 A arasında akacaktır. Bu nedenle 1 x 50 NYY izoleli kablo uygundur.

ancak geçen bu hata akımı A.G. tarafından algılanamayabilir. O.G. tarafında da 200 . 400/34500 = 2,3A O.G.deki röleler tarafından algılanamazsa bu durumda kaçak akım sattlerce dolaşabilir.

Trafo merkezinde koruma ve işletme topraklamasının birleşmesi durumu



Bu durumda hata akımı toprağa uğramayıp direk nötr işletme topraklaması kablosu üzerinden yıldız noktasına döner.Çünkü buradaki trafo sargı empedansı çok küçük olduğundan akım bu yolu izler.Buradali empedans miliohm  lar mertebesinde (toprak ohm )  akım da kiloamper ler mertebesindedir.Bu hata akımı kolaylıkla hissedilerek devre açar.Bu akım çok kısa süre hissedilir.

Burdaki kablo kesiti için;
Malzeme katsayısı k (A.s½/mm²) olan bir iletkenden, t (s) süreyle, I (A) akımı aktığında, iletkenin bu akıma dayanabilmesi için en az q = I x √t / k bağıntısı ile hesaplanan kesite sahip olmalıdır.
I=20 kA olsun.   bakır için k=159dir    t=0,5 sn olsun

q = 20000 x kök 0,5  =89 mm2
             159

1X95 lik  işletme kablosu kullanılmalıdır.
Örnek üzerinden bu sonucu bulduk yani birleştirme durumunda trafo gücüne göre bulunacak kısa devre akımına göre kablo kesiti değişecektir.Ama  süre çok kısa olduğundan 95 lik hepsi için geçerli olabilir diye düşünüyorum.

Bu sonuçlar faz-toprak  kısa devresinde  trafo merkezlerinde  koruma ve işletme topraklaması birleştirilmesinin daha güvenilir olacağını gösteriyor.





2 yorum:

Recent Posts

Featured Video